Bakau Serip köyünde yaşayan Dewi Susanti, son üç aydır musluklarından bir damla bile su akmadığını, su kaynaklarının veri merkezleri gelene kadar düzenli olduğunu söyledi.

Köy halkının tankerlerle dağıtılan kirli ve kokulu sulara bağımlı hâle geldiğini belirten Susanti, eşinin su alabilmek için bütün gece beklemek zorunda kaldığını dile getirdi.

Batam su idaresi sorunu çözmek için çalıştığını açıklarken, kesintinin veri merkezlerinin talebiyle bağlantılı olup olmadığı hakkında açıklama yapmadı.

Ticaret ve sanayi faaliyetlerini denetleyen BP Batam ajansı ise iddiaları reddederek sorunun uzun süren kuraklık mevsiminden kaynaklandığını savundu.

Ağustos ve eylül aylarındaki protestoların ardından yetkililer, adada veri merkezi açacak firmaların tatlı su kaynaklarına güvenmek yerine kendi arıtma tesislerini kurmaları gerektiğini bildirdi.

Küresel çapta veri merkezi tepkisi

Teknoloji şirketlerinin yapay zeka altyapısına milyarlarca dolar yatırmasıyla birlikte ABD’den İngiltere’ye ve Asya’nın çeşitli bölgelerine kadar dünya genelinde veri merkezlerine karşı bir tepki dalgası büyüyor.

Büyük binaların mahalleleri nasıl değiştireceğinden endişe eden vatandaşlar, makinelerin çıkardığı sesten, gece boyunca yanan güvenlik ışıklarından ve su ile enerji kaynakları üzerinde oluşan baskıdan duydukları kaygıyı dile getiriyor.

Araştırmalar, tipik bir veri merkezinin günde yaklaşık 300 bin galon su tüketebildiğini ortaya koyuyor. Batam adasında veri merkezlerinin ne kadar su ve elektrik tükettiği tam olarak bilinmiyor. Ancak altı yapay rezervuardan sağlanan su, adanın 1,3 milyonluk nüfusu için yetersiz kalıyor.

Singapur etkisi ve yeni yatırımlar

Singapur’un 2019 yılında arazi ve enerji kısıtlamaları nedeniyle veri merkezi inşasını durdurması ve 2022’de yeni verimlilik standartlarıyla yasağı kaldırması yatırımcıları çevre bölgelere yönlendirdi.

Batam, düşük işletme maliyetleri ve Singapur’a yakınlığı sayesinde ABD, Çin, Avustralya ve Singapur’dan gelen yatırımcıların ilgi odağı oldu.

Resmi verilere göre, adadaki veri merkezi yatırımları 2026 yılı ortası itibarıyla 6,7 milyar doları aştı. Nongsa Dijital Parkı’nda halihazırda iki veri merkezi faaliyette bulunurken birinin inşaatı devam ediyor. BP Batam, en az altı projenin daha onay aşamasında olduğunu bildirdi.

Batam’daki projelerin 2030 yılına kadar yaklaşık bir milyon evin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek düzeyde bir güç talebine ulaşması bekleniyor.

Bölge sakinleri, yetkililerin milyarlık yatırımlara odaklanmak yerine halkın temel ihtiyaçlarına öncelik vermesini istiyor. Sei Beduk bölgesinde yaşayan Marlinda, yetkililere seslenerek halkın yaşadığı zorlukları yerinde görmeleri çağrısında bulundu.