Külhöyük’te bulunan 4 bin yıllık tohumlar Hitit tıbbına ışık tutacak
Ankara’nın Gölbaşı ilçesindeki Külhöyük kazılarında ortaya çıkarılan 66 milyon yıllık deniz canlısı fosili ve 4 bin yıllık sevgi çiçeği tohumu, bölgenin doğal ve kültürel geçmişine ışık tutuyor.
Külhöyük Kazı Başkanı, Ankara Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Derya Yılmaz Tekin, Ankara’nın Gölbaşı ilçesindeki 5 bin yıllık Hatti ve Hitit kenti Külhöyük’te yürütülen kazılara ilişkin açıklamalarda bulundu.
Kazılarda, 5 bin yıllık yerleşim alanında 66 milyon yıllık deniz canlısı fosili ile Hitit dönemine tarihlendirilen bir kabın içerisinde sevgi çiçeği tohumu bulduklarını belirten Tekin, fosilin Ankara’nın doğa tarihine ışık tutan önemli bir buluntu olduğunu söyledi.
Tekin, Hitit dönemine ait bir yapının odasında bulunan yuvarlak kaptan alınan botanik örneklerin Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümünden arkeobotanist Prof. Dr. Emel Oybak Dönmez tarafından incelendiğini bildirdi.
Analizler sonucunda kap içerisinde sevgi çiçeğinin bugüne kadar bilinen en eski tohumunun tespit edildiğini dile getiren Tekin, kazılarda ortaya çıkarılan diğer bitki kalıntılarıyla birlikte bunların kullanım amaçlarını araştırdıklarını ifade etti.
“Botanik kalıntıların bir kısmının tedavi amaçlı kullanılabileceğini düşünüyoruz”
Hititlerin bazı bitkileri tedavi amaçlı kullandığının çivi yazılı belgelerden bilindiğini belirten Tekin, Külhöyük’te bulunan bitki kalıntılarının da benzer amaçlarla kullanılmış olabileceğini değerlendirdiklerini söyledi.
Bu kapsamda yeni bir bilimsel çalışma hazırlığında olduklarını anlatan Tekin, şunları kaydetti:
“Henüz biz de araştırıyoruz. Kabın içinde bulundu ama ne amaçla konulduğu şu an bizim için de soru işareti. Ancak biz kazılar boyunca botanik testlerimizi yapıyoruz, birçok tohum bulduk. Bunlarla bağlantılı buluntu kontekstlerine göre de bir eşleştirme yapıyoruz. Şu an belki Hitit tıbbından da söz edebileceğiz. Bu botanik kalıntıların da bir kısmının tedavi amaçlı kullanılmış olabileceğini düşünüyoruz. Yeni bir çalışma başlatacağız. Henüz proje gelişme aşamasında. Özellikle Hitit tıbbı ve eczacılıkla ilgili bu bitkilerin kullanılıp kullanılmadığı üzerine bu çalışma şekillenecek.”
“Külhöyük sakinlerinin fosili yerleşime taşıdığını düşünüyoruz”
Kazılarda bulunan 66 milyon yıllık deniz canlısı fosiline ilişkin de bilgi veren Tekin, fosilin, bilimsel adı “Gastropoda” olan salyangoz türü bir canlıya ait olduğunu belirtti.
Yaklaşık 200 milyon yıl önce Orta Anadolu’yu da kapsayan Tetis Denizi’nin varlığından söz edilebildiğini anlatan Tekin, fosilin bu denizin son dönemlerinde yaşamış bir canlıya ait olduğunu dile getirdi.
Tekin, “Burada arkeolojik bir tabakanın içinde jeolojik bir buluntu ele geçiyor. Bu da bizim açımızdan ilginç bir sonuçtu. Muhtemelen Külhöyük sakinlerinin fosili yerleşime taşımış olduğunu düşünüyoruz.” dedi.
Bölgedeki benzer fosil buluntularının daha önce Polatlı civarında da rapor edildiğini belirten Tekin, fosilin kökenine ilişkin değerlendirmelerde paleontoloji uzmanlarının çalışmalarından yararlandıklarını kaydetti.
