Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Türkiye, BAE, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanlarının, İngiltere’nin, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimlerinden mal ithalatını yasaklama kararına ilişkin ortak yazılı açıklama yayımladığı belirtildi.

Açıklamada, bu kararın, uluslararası hukuka uygun şekilde uluslararası toplumu benzer adımlar atmaya teşvik etmesi ve yasa dışı yerleşim faaliyetlerinde bulunan kuruluşlar ile bu faaliyetlere karışan kişilerin hesap verebilirliğinin sağlanmasına katkıda bulunması temenni edildi.

Bakanların, Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları tarafından yayımlanan İki Devletli Çözüme İlişkin Ortak Bildiri’yi de memnuniyetle karşıladığı bildirildi. Açıklamada, söz konusu ülkelerin, uluslararası hukuka göre yasa dışı olan yerleşimlerle yapılan mal ticaretine ulusal veya Avrupa düzeyinde kısıtlamalar getirme ya da kendi ulusal usulleri çerçevesinde bu ve diğer tedbirleri aktif biçimde değerlendirme yönündeki niyetlerinin teyit edildiği aktarıldı.

Açıklamada, bakanların uluslararası toplumu, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimlerini destekleyen veya bunların sürdürülmesine katkı sağlayan faaliyetlere son verilmesi amacıyla somut tedbirler almaya teşvik ettiği kaydedildi.

Açıklamada, bakanların, açıklanan bu niyetlerin, tüm devletlerin İsrail’in Filistin topraklarını hukuka aykırı işgalinden kaynaklanan durumu hukuken tanımama ve İsrail’in işgaliyle oluşturulan durumun sürdürülmesine yardım veya destek sağlamama yükümlülüğü de dahil olmak üzere, uluslararası hukuk ve ilgili Birleşmiş Milletler (BM) kararlarıyla uyumlu olduğu değerlendirmesine yer verildi.

Bu kapsamda, BM Güvenlik Konseyi’nin 2334 sayılı kararı ile Uluslararası Adalet Divanı’nın 19 Temmuz 2024 tarihli İstişari Görüşü de dikkate alındı.

Bakanların, bu çerçevede, İsrail’in yerleşim faaliyetleriyle bağlantılı olarak aldığı tüm tedbirleri ve işgal altındaki Filistin topraklarının coğrafi ve demografik yapısını değiştirmeyi amaçlayan diğer tüm uygulamaları geri çekmesi yönündeki çağrıyı yineledikleri belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

“Bakanlar, Gazze’nin işgal altındaki Filistin topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulamakta ve güvenlik ile istikrarın sağlanması, insani durumun ele alınması, yeniden imar ve toparlanma sürecinin kolaylaştırılması ve kalıcı barışın temellerinin atılması amacıyla ABD Başkanı Trump’ın (Donald) Gazze İhtilafını Sona Erdirmeye Yönelik Kapsamlı Planı’nın tam olarak ve derhal uygulanması çağrısında bulunmaktadır.

Bakanlar, adil, kalıcı ve kapsamlı bir barışın sağlanmasının tek uygulanabilir yolunun, uluslararası hukuk ve ilgili Birleşmiş Milletler kararları doğrultusunda, başkenti Doğu Kudüs olan, 4 Haziran 1967 sınırları temelinde bağımsız, egemen, toprak bütünlüğüne sahip ve yaşanabilir bir Filistin Devleti’nin hayata geçirilmesi suretiyle iki devletli çözümün uygulanması olduğunu bir kez daha vurgulamaktadır.”

12 ülkeden Batı Şeria kararı

Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları, yaptıkları ortak yazılı açıklamayla İsrail’in işgal altındaki Batı Şeria’daki yerleşimlerinden gelen mallara ticari kısıtlama getireceklerini duyurmuştu.

Açıklamada, İsrail’in Batı Şeria’daki eylemleriyle iki devletli çözümü baltalayan adımlar attığı vurgulanarak, durumun her geçen gün daha da kötü hale geldiği belirtilmişti.

Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin sebep olduğu şiddet olaylarına dikkat çekilen açıklamada, iki devletli çözüm fikrinin korunması gerektiği vurgulanmıştı.

İsrail, ticari yaptırımlara yanıt olarak İngiltere’nin işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan Filistin nezdindeki konsolosluğunu kapatma kararı aldığını açıklamıştı.